Σημαντικές αλλαγές και νέες προοπτικές διαμορφώνονται στο επενδυτικό τοπίο της χώρας, με στόχο την προσέλκυση κεφαλαίων από το εξωτερικό, την ενίσχυση της καινοτομίας και τον ψηφιακό μετασχηματισμό της οικονομίας. O Νόμος 5338/2026 (ΦΕΚ Α 159/05.10.2026) για τα Νέα κίνητρα Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, αναδιάρθρωση Διεύθυνσης Άμεσων Ξένων Επενδύσεων και λοιπές διατάξεις εισάγει ένα στοχευμένο καθεστώς κινήτρων για τις Άμεσες Ξένες Επενδύσεις (Α.Ξ.Ε.), προσφέροντας σημαντικά φορολογικά και αδειοδοτικά πλεονεκτήματα σε ξένους επενδυτές και νέες επιχειρήσεις.
Αντικείμενο του Νόμου, αποτελεί η θεσμοθέτηση ειδικού καθεστώτος χορήγησης κρατικών ενισχύσεων σε επενδυτικά σχέδια, τα οποία χρηματοδοτούνται από μη εγχώρια επενδυτικά κεφάλαια και τα οποία δύναται να υπάγονται στις ακόλουθες κατηγορίες
- Μεταποίηση και Βιομηχανική παραγωγή
- Έρευνα, Εφαρμοσμένη Καινοτομία και Τεχνητή Νοημοσύνη
- Βιομηχανοποιημένη Πρωτογενής Παραγωγή
- Βιοτεχνολογία
- Αμυντική Βιομηχανία και Αεροναυπηγική
- Εφοδιαστική αλυσίδα – αποθήκευση (logistics)
- Τομέας Υγείας – Κέντρα Αποθεραπείας και Αποκατάστασης
- Κοινωνική Πρόνοια – Κέντρα Παροχής Υπηρεσιών Οίκων Ευγηρίας
Δικαιούχοι είναι νέες επιχειρήσεις εγκατεστημένες στην Ελλάδα ή υφιστάμενες αλλοδαπές επιχειρήσεις που ιδρύουν νέο υποκατάστημα, με νομική μορφή Α.Ε., Ι.Κ.Ε., Ε.Π.Ε. ή αντίστοιχη αλλοδαπή μορφή. Μέτοχοι των φορέων επενδύσεων μπορεί να είναι φυσικά πρόσωπα που είναι μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού ή νομικά πρόσωπα με έδρα εκτός της ελληνικής επικράτειας.
Τα επενδυτικά σχέδια που υπάγονται στο καθεστώς Α.Ξ.Ε. για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα έχουν ολοκληρωμένο χαρακτήρα αρχικής επένδυσης και ειδικότερα πληρούν μία από τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
α)τη δημιουργία νέας εγκατάστασης,
β) την επέκταση της παραγωγικής ικανότητας υφιστάμενης εγκατάστασης,
γ) τη διαφοροποίηση της παραγωγής υφιστάμενης εγκατάστασης σε προϊόντα ή υπηρεσίες που δεν παρήγαγε ή δεν προσέφερε προηγουμένως η εγκατάσταση.
δ) θεμελιώδη αλλαγή στη συνολική παραγωγική διαδικασία των προϊόντων ή στη συνολική παροχή των υπηρεσιών που αφορά η επένδυση στην εγκατάσταση.
ε) Απόκτηση στοιχείων ενεργητικού που ανήκουν σε εγκατάσταση που έχει κλείσει ή θα είχε κλείσει εάν δεν είχε αγοραστεί.
Προϋπολογισμός, Όρια και Χρηματοδοτικό Σχήμα Επενδύσεων
Το επιλέξιμο κόστος κάθε επενδυτικού σχεδίου δεν μπορεί να υπολείπεται του ποσού των 10.000.000 ευρώ ούτε να ξεπερνά τα 50.000.000 ευρώ.
Ειδική εξαίρεση: Για επενδυτικά σχέδια στους τομείς της έρευνας, της εφαρμοσμένης καινοτομίας, της τεχνητής νοημοσύνης και της βιοτεχνολογίας, το ελάχιστο επιλέξιμο κόστος ορίζεται στα 5.000.000 ευρώ.
Ανώτατα Πόσα Χορηγούμενων Ενισχύσεων:
- Το συνολικό ποσό ενίσχυσης ανά υποβαλλόμενο επενδυτικό σχέδιο δεν μπορεί να υπερβεί τα 20.000.000 ευρώ.
- Για μεμονωμένη επιχείρηση, οι ενισχύσεις δεν ξεπερνούν σωρευτικά τα 20.000.000 ευρώ, ενώ για το σύνολο συνεργαζόμενων ή συνδεδεμένων επιχειρήσεων το όριο ανέρχεται στα 50.000.000 ευρώ σε περίοδο 3 ετών.
Η ένταση της ενίσχυσης δεν είναι οριζόντια. Το πλαίσιο παραπέμπει στον Χάρτη Περιφερειακών Ενισχύσεων και προβλέπει διαφορετικά ανώτατα ποσοστά ανάλογα με την περιοχή και το μέγεθος της επιχείρησης. Για μεσαίες επιχειρήσεις προβλέπεται προσαύξηση κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες και για μικρές/πολύ μικρές κατά 20 ποσοστιαίες μονάδες, υπό τους όρους του πλαισίου.
Χρηματοδοτικό Σχήμα:
- Ο φορέας της επένδυσης συμμετέχει στο επιλέξιμο κόστος με ίδια, μη εγχώρια κεφάλαια ή με εξωτερική χρηματοδότηση, τα οποία πρέπει να ανέρχονται τουλάχιστον στο 40% του συνολικού κόστους.
- Τουλάχιστον το 25% του επιλέξιμου κόστους πρέπει να καλύπτεται μέσω ιδίων μη εγχώριων κεφαλαίων ή εξωτερικής χρηματοδότησης που δεν περιέχει στοιχεία κρατικής ενίσχυσης.
Είδη Κινήτρων και Ενισχύσεων
Στα επενδυτικά σχέδια παρέχονται τα εξής ισχυρά κίνητρα:
-
Φορολογική Απαλλαγή: Απαλλαγή από την καταβολή φόρου εισοδήματος επί των πραγματοποιούμενων προ φόρου κερδών από το σύνολο των δραστηριοτήτων, σχηματίζοντας ισόποσο αφορολόγητο αποθεματικό.
-
Κίνητρο Ταχείας Αδειοδότησης: Οι απαιτούμενες άδειες ή εγκρίσεις (συμπεριλαμβανομένων των χωροταξικών και περιβαλλοντικών) εκδίδονται εντός δύο (2) μηνών από την υποβολή πλήρους φακέλου στη Γενική Διεύθυνση Αναπτυξιακών Νόμων και ΑΞΕ.
-
Παροχή Δανείων με Εγγύηση: Δυνατότητα λήψης βραχυπρόθεσμων ή μακροπρόθεσμων δανείων με την εγγύηση της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας Α.Ε. (μέσω του Ταμείου Εγγυοδοσίας DeLFI ή άλλου εργαλείου) για μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
-
Διευκόλυνση Αδειών Διαμονής: Χορήγηση αδειών διαμονής σε πολίτες τρίτων χωρών (επενδυτές και εξειδικευμένο προσωπικό) βάσει του Κώδικα Μετανάστευσης.
Δείτε τον Νόμο εδώ